powrót

Gabriela Zapolska – srebrna moneta NBP z serii Wielkie aktorki

Srebrna moneta Wielkie aktorki – Gabriela Zapolska o nominale 20 zł  - GoldBroker.pl

14 października 2021 r. do obiegu trafi nowa srebrna moneta o nominale 20 zł należąca do serii „Wielkie aktorki”. Nowa moneta kolekcjonerska NBP upamiętnia Gabrielę Zapolską. 

Gabriela Zapolska – znana aktorka i pisarka 

Gabriela Zapolska (właśc. Maria Gabriela Janowska) to polska aktorka, reżyserka, pisarka i publicystka. Najwybitniejsza dramatopisarka przełomu XIX i XX wieku reprezentująca nurt polskiego naturalizmu.

Aktorka pochodziła z rodziny ziemiańskiej zamieszkałej na Wołyniu. W wieku 19 lat została wydana za mąż za Konstantego Śnieżko-Błockiego – oficera gwardii cesarskiej. Małżeństwo to jednak nie przetrwało i już w 1881 rozstała się z mężem, a formalnie związek unieważniono w 1888 roku. W 1901 roku ponownie wyszła za mąż za malarza Stanisława Janowskiego. 

Działalność aktorską rozpoczęła w 1882 roku, gdy otrzymała angaż w krakowskim teatrze (aktualnie Narodowy Stary Teatr im. H. Modrzejewskiej) do niewielkiej roli w komedii Kazimierza Zalewskiego „Spudłowali”. Wówczas też przyjęła pseudonim Gabriela Zapolska. Do roku 1889 występowała w teatrach we Lwowie, Poznaniu, a także w galicyjskich teatrach wędrownych. W 1889 roku wyjechała do Paryża, aby doskonalić swoje umiejętności aktorskie. Do roku 1895 roku grała w słynnym Théâtre Libre A. Antoine’a oraz modernistycznym Théâtre de l’Œuvre. Po powrocie do kraju bez powodzenia ubiegała się o angaż do warszawskich Teatrów Rządowych.  Do 1897 grywała ponownie dla teatrzyków objazdowych i ogródkowych, aby ostatecznie w tym samym roku otrzymała ponownie angaż w krakowskim teatrze, w którym grała do roku 1899. 

Jako pisarka zadebiutowała w 1881 roku nowelą „Jeden dzień z życia róży” opublikowaną w Gazecie Krakowskiej jeszcze pod nazwiskiem Gabriela Śnieżko. Od 1883 roku pisała już pod pseudonimem Gabriela Zapolska. Jej utwory literackie dotykały przede wszystkim zjawisk społecznych. Jako przedstawicielka nurtu naturalistów przedstawiała fakty i zjawiska z życia codziennego najczęściej ówczesnych środowisk mieszczańskich, ale również żydowskich i najniższych warstw społecznych. Do kanonu dramatu polskiego weszły jej utwory Żabusia, Ich czworo, SkizMoralność Pani Dulskiej, która do dnia dzisiejszego jest grana w teatrach i cieszy się dużym zainteresowaniem. 

Gabriela Zapolska na srebrnej monecie kolekcjonerskiej NBP 

Narodowy Bank Polski w dniu 14.10.2021 r.  wyemituje srebrną monetę kolekcjonerską, kolejną  z serii Wielkie aktorki,  upamiętniającą aktorkę i pisarkę Gabrielę Zapolską. Za projekt monety odpowiadała Dominika Karpińska-Kopiec.

Srebrna moneta Wielkie aktorki – Gabriela Zapolska o nominale 20 zł została wybita z srebra o próbie 925 i wadze 28,28g. Nakład ograniczono do 10 000 sztuk. Moneta została wyprodukowana techniką stempla lustrzanego wraz z elementami wykonanymi techniką druku UV.

Na awersie monety umieszczono wizerunek sali widowiskowej teatru Juliusza Słowackiego w Krakowie. Na rewersie znajduje się stylizowana podobizna Gabrieli Zapolskiej. 

Wielkie aktorki – seria monet NBP

Wielkie aktorki to seria monet kolekcjonerskich emitowanych przez NBP od 2019 roku upamiętniająca najwybitniejsze artystki scen teatralnych. Dotychczas ukazały się następujące monety: