powrót

Marzec miesiącem polskich ekonomistów

wielcy-polscy-ekonomisci-zweig-krzyzanowski-heydel

Miesiąc marzec obfitował w nowych emisjach monet kolekcjonerskich NBP. Po emisji monety na początku miesiąca srebrnej monety z okazji 100 rocznicy Konstytucji marcowej, w kolejnych tygodniach królował temat przewodni: seria Wielcy polscy ekonomiści.

NBP postanowiło w jednym miesiącu upamiętnić na srebrnych monetach kolekcjonerskich trzech polskich ekonomistów okresu międzywojennego.

Ferdynand Zweig (1896–1988) był polskim ekonomistą i socjologiem pochodzenia żydowskiego. Studiował prawo i ekonomię w Wiedniu i Krakowie, następnie przez szereg lat wykładał na Uniwersytecie Jagiellońskim. W okresie dwudziestolecia międzywojennego aktywnie zajmował się publicystyką gospodarczą, współpracując z wieloma tytułami prasowymi. Prowadził dział ekonomiczny w wysokonakładowym dzienniku „Ilustrowany Kurier Codzienny”. Był uczniem i bliskim współpracownikiem Adama Krzyżanowskiego. Po wybuchu II wojny światowej wyjechał do Wielkiej Brytanii, zaś w późniejszym okresie wykładał na uczelniach izraelskich. Na emigracji porzucił zainteresowania ekonomiczne, poświęcając się socjologii, w której to dziedzinie jego prace zyskały znaczący rozgłos. Nie wrócił już do Polski.

Adam Krzyżanowski (1873–1963) był polskim ekonomistą, prawnikiem, politykiem oraz wieloletnim wykładowcą Uniwersytetu Jagillońskiego. Niemal całe życie związany z Krakowem, udzielał się aktywnie w życiu społecznym, politycznym i naukowym. W okresie II Rzeczypospolitej dwukrotnie sprawował mandat posła na sejm z listy Bezpartyjnego Bloku Współpracy z Rządem, z którego ostatecznie wystąpił na znak sprzeciwu wobec aresztowania posłów Centrolewu. Po wybuchu II wojny światowej Krzyżanowski został aresztowany przez Niemców w ramach akcji „Sonderaktion Krakau”, a następnie wywieziony do obozu koncentracyjnego w Sachsenhausen. Zwolniony na początku 1940 r., zaangażował się w tajne nauczanie. W 1945 r. został członkiem fasadowej Krajowej Rady Narodowej, a następnie posłem na Sejm Ustawodawczy z ramienia Stronnictwa Demokratycznego. Na kilka lat został usunięty z uczelni, działał jednak w Polskiej Akademii Umiejętności. Zmarł w 1963 r.

Adam Heydel (1893–1941) był polskim ekonomistą i publicystą politycznym. Pochodził z rodziny ziemiańskiej. Ukończył studia prawnicze na Uniwersytecie Jagiellońskim, a od 1927 r. wykładał na tej uczelni ekonomię. Przez krótki czas służył w dyplomacji. Sympatyzował z obozem narodowo-demokratycznym, jednak nie angażował się bezpośrednio w aktywność polityczną. Krytykował politykę sanacji, co przyczyniło się do zwolnienia go z pracy na UJ w 1933 r. Na uczelnię powrócił cztery lata później jako profesor zwyczajny. Szefował Instytutowi Ekonomicznemu przy Polskiej Akademii Umiejętności, w którym redagował czasopismo „Studia Ekonomiczne”. W 1939 r. Heydel został aresztowany przez niemieckich okupantów w ramach akcji „Sonderaktion Krakau”, a następnie wywieziony do obozu koncentracyjnego w Sachsenhausen. Zwolniony na początku 1940 r., zaangażował się aktywnie w życie konspiracyjne, za co zapłacił uwięzieniem. Zesłany w 1941 r. do obozu Auschwitz-Birkenau, został rozstrzelany przez Niemców w egzekucji zbiorowej.

Monety zostały wybite ze srebra o próbie 925 i nakładzie 10 tyś szt. każda.