Bulionowe monety inwestycyjne i kolekcjonerskie.
Złote i srebrne sztabki.

Co to jest stan zachowania banknotów i monet?

14 lutego 2022 przez GoldBroker.pl

Stan zachowania monet i banknotów to czynnik, który w ogromnej mierze wpływa na wartość egzemplarzy kolekcjonerskich. W jakiej skali oceniamy eksponaty, np. na aukcjach? Czym charakteryzują się banknoty w stanie UNC? Odpowiadamy na najważniejsze pytania. 

Od stanu zachowania banknotów i monet zależy wycena ich wartości. Im lepiej zachowany egzemplarz, tym wyższą cenę może osiągnąć podczas sprzedaży. To nie wszystko – w przypadku banknotów współczesnych z reguły kolekcjonerzy akceptują w swoich zbiorach tylko najlepiej zachowane eksponaty. Jedynie rzadkie banknoty historyczne mogą być niższej klasy i nosić niewielkie ślady zużycia. Sprawdźmy, jakie skale są stosowane przy opisywaniu stanu zachowania banknotów i monet kolekcjonerskich – w Polsce i na świecie.

Stan zachowania banknotów

Na początku warto wspomnieć o tym, że skale używane na świecie są do siebie podobne, ale mają także sporo różnic. Przykładowo amerykańska skala Sheldona obejmuje aż 70 punktów, gdzie 1 to wartość najniższa, a 70 – najwyższa. Monety klasyfikowane od 60 do 70 to egzemplarze w stanie nieobiegowym. Poniżej przedstawiliśmy skalę brytyjską według IBNS (International Bank Note Society) oraz polską – m.in. banknoty w stanie UNC wraz z opisem.

Skala polskaSkala IBNSOpis
IUNC (Uncirculated)Stan bankowy, nieobiegowy – banknot perfekcyjnie zachowany, z oryginalnym połyskiem i ostrymi rogami.
-I-UNCStan bankowy – bez śladów obiegu, z oryginalnym połyskiem, ma zaokrąglone rogi.
I/IIAU (About UNC) (XF/UNC)Stan prawie nieobiegowy – banknot z minimalnymi śladami obiegu i oryginalnym połyskiem.
IIXF/EFStan piękny – niewielkie ślady obiegu, maks. 3 lekkie zgięcia lub 1 mocne. Oryginalny połysk, lekkie zabrudzenia krawędzi.
IIIVF (Very Fine)Stan bardzo dobry – banknot ma większe ślady obiegu, jest sztywny, może mieć ślady po złożeniach. Rogi nie są ostre, ale też nie w pełni zaokrąglone.
IVF (Fine)Stan dobry – wyraźne ślady obiegu, wiele zagięć i załamań. Banknot przybrudzony, minimalne naddarcia.
VVG (Very Good)Stan dostateczny – banknot był długo w obiegu, ma naddarcia dochodzące do rysunku, zaokrąglone rogi, może wystąpić dziurka od zginania.
VIG (Good)Stan słaby – wyraźne ślady zużycia, wyblakłe kolory, wiele śladów zginania, plamy. Banknot czytelny, chociaż mogą występować ubytki papieru czy napisy.
VI/VIIFairBardzo zniszczony, spore ubytki papieru, np. na rogach, widoczne naddarcia i zabrudzenia.
VIIP (Poor)Stan zły – banknot bardzo zniszczony, częściowo nieczytelny. Fragmenty urwane, duże ubytki papieru, może być posklejany.

Stan zachowania monet

W Polsce skala zachowania monet została stworzona przez Edmunda Kopickiego. Obecnie, po niewielkich zmianach, nadal służy do określania stanu numizmatów. Wyróżniamy następujące klasy:

Porównajmy skalę używaną w Polsce do tych, którymi posługują się np. kolekcjonerzy z Niemiec czy krajów anglojęzycznych.

 PolskaUSA/kraje anglojęzyczneNiemcyFrancja
IStan menniczy (SM) Stan lustrzany (L)Uncirculated (UNC) Mint State (MS)Unzirkuliert (UNZ) Stempelglanz (STGL)Splendide (SPL) Fleur de coin (FDC)
IIZnakomity (ZN)Extra Fine (EF lub XF)Vorzüglich (VG)Superbe (SUP)
IIIBardzo piękny (BP)Very Fine (VF)           Sehr schön (SS)Très très beau (TTB)
IVPiękny (P)Fine (F)Schön (S)Très beau (TB)
VBardzo dobry (BD)Very Good (VG)Sehr gut erhalten (SGE)Beau (B)
VIDobry (DB)Good (V)Gut erhalten (GE)Assez beau (AB)
VIIZły (Z)Poor (PR)Gering erhalten 

Polecamy:

Zapisz się! Zostaw swój adres e-mail. Poinformujemy Cię, gdy produkt będzie dostępny!
×
Ocena Klientów
5
Na podstawie 712 opinii